Wat is het verschil tussen een membraan pomp en een slangenpomp?

Membraanpompen en slangenpompen zijn twee populaire keuzes in de industriële wereld, maar ze werken op een heel andere manier en zijn elk geschikt voor specifieke toepassingen. Of je nu gevaarlijke chemicaliën verwerkt, viskeuze vloeistoffen verpompt of op zoek bent naar een onderhoudsvriendelijke oplossing, de keuze tussen deze twee pomptypen heeft grote gevolgen voor je procesbetrouwbaarheid, veiligheid en onderhoudskosten. Bij Promotec helpen we je graag de juiste keuze te maken. In dit artikel leggen we de belangrijkste verschillen helder uit, zodat je met vertrouwen de juiste beslissing kunt nemen.

Wat is een membraanpomp en hoe werkt hij?

Een membraanpomp is een verdringerpomp waarbij een flexibel membraan heen en weer beweegt om vloeistof aan te zuigen en te persen. Het membraan fungeert als een scheidingswand tussen de vloeistof en het aandrijfmechanisme, waardoor er geen direct contact is tussen de te verpompen vloeistof en de mechanische onderdelen. Dit maakt de membraanpomp bij uitstek geschikt voor agressieve, gevaarlijke of verontreinigde vloeistoffen.

Er zijn verschillende uitvoeringen. Luchtgedreven membraanpompen (AODD-pompen) worden aangedreven door perslucht en zijn daardoor ook inzetbaar in explosieve omgevingen. Hydraulisch aangedreven membraanpompen, zoals de Wanner Hydra-Cell die wij leveren, werken met een hydraulisch gebalanceerd membraan en kunnen drukken tot 345 barg aan. Doordat er geen dynamische afdichtingen in contact komen met de vloeistof, is lekkage structureel uitgesloten.

Een bijzonder voordeel van de Wanner Hydra-Cell membraanpompen is de unieke constructie van de terugslagkleppen. Waar traditionele doseerpompen kogelkleppen gebruiken waarbij vaste deeltjes zich kunnen ophopen, beschikken de Hydra-Cell pompen over veerbelaste, verticaal georiënteerde terugslagkleppen. Hierdoor kunnen vaste deeltjes eenvoudig doorspoelen. Vloeistoffen met tot 30% korrelige vaste stoffen kunnen betrouwbaar worden verpompt, en bij sommige systeemontwerpen zelfs tot 45%. Ook viskeuze vloeistoffen tot 2000 à 3000 cps vormen geen probleem.

Wat is een slangenpomp en hoe werkt hij?

Een slangenpomp, ook wel peristaltische pomp genoemd, werkt op een heel ander principe. Een flexibele slang loopt door een pompbehuizing, en een rotor met rollen of schoenen knijpt de slang systematisch samen. Door deze knijpbeweging wordt de vloeistof voortgestuwd, vergelijkbaar met de manier waarop voedsel door een slokdarm beweegt. Het enige onderdeel dat in contact komt met de vloeistof is de slang zelf.

Dit maakt slangenpompen uitermate geschikt voor het verpompen van schurende, viskeuze of gevoelige vloeistoffen. Omdat de vloeistof volledig ingesloten blijft in de slang, is er geen risico op kruisbesmetting en zijn er geen kleppen, afdichtingen of andere interne onderdelen die kunnen verslijten of vervuild raken. Wij leveren slangenpompen van Albin, een bewezen merk voor industriële toepassingen.

Slangenpompen zijn ook zelfaanzuigend en kunnen droog lopen zonder schade, wat ze flexibel inzetbaar maakt. Ze zijn populair in de voedingsmiddelenindustrie, farmacie en bij toepassingen waarbij de integriteit van het product centraal staat.

Wat is het verschil tussen een membraanpomp en een slangenpomp?

Het fundamentele verschil zit in het werkingsprincipe en de manier waarop de vloeistof wordt ingesloten. Bij een membraanpomp zorgt het membraan voor de scheiding tussen vloeistof en aandrijving, terwijl bij een slangenpomp de slang zelf de vloeistof volledig omsluit. Beide pomptypen zijn sealless in de zin dat er geen traditionele mechanische asafdichting aanwezig is, maar de constructie en de slijtdelen verschillen wezenlijk.

  • Drukbereik: Membraanpompen, met name hydraulisch aangedreven uitvoeringen, kunnen aanzienlijk hogere drukken aan dan slangenpompen. Slangenpompen zijn doorgaans geschikter voor lage tot middelmatige drukken.
  • Vaste deeltjes: Beide pompen kunnen vloeistoffen met vaste deeltjes verwerken, maar membraanpompen met veerbelaste terugslagkleppen presteren bijzonder goed bij hogere concentraties vaste stoffen.
  • Slijtdelen: Bij een slangenpomp is de slang het primaire slijtdeel en moet periodiek worden vervangen. Bij een membraanpomp zijn het het membraan en de kleppen die onderhoud vragen.
  • Pulsatie: Membraanpompen produceren meer pulsatie in de vloeistofstroom. Dit kan worden gedempt met een pulsatiedemper, een product dat wij ook in ons assortiment hebben. Slangenpompen geven een gelijkmatigere stroom.
  • Nauwkeurigheid: Beide pomptypen zijn geschikt voor dosering, maar hydraulisch aangedreven membraanpompen bieden doorgaans een hogere nauwkeurigheid bij hogere drukken.

Welke pomp is geschikt voor gevaarlijke of agressieve vloeistoffen?

Voor het verpompen van gevaarlijke, toxische, corrosieve of ontvlambare vloeistoffen zijn beide pomptypen in principe geschikt, maar de keuze hangt sterk af van de specifieke procesomstandigheden. Het allerbelangrijkste criterium is dat de vloeistof volledig ingesloten blijft en dat er geen emissie naar de omgeving kan plaatsvinden.

Hydraulisch aangedreven membraanpompen zoals de Wanner Hydra-Cell zijn bij uitstek geschikt voor gevaarlijke media bij hoge drukken. Het afdichtingsloze ontwerp elimineert lekkagerisico’s structureel, en de pompen zijn leverbaar in chemisch resistente materialen zoals roestvast staal, PVDF en exotische legeringen. Ze voldoen aan de strengste milieu- en veiligheidsnormen, wat ze een logische keuze maakt voor HSE-managers en Process Safety Engineers in de (petro)chemie en olie- en gassector.

Slangenpompen zijn eveneens lekvrij zolang de slang intact is, en zijn uitstekend geschikt voor corrosieve of schurende vloeistoffen bij lagere drukken. Voor toepassingen in de farmacie of voedingsmiddelenindustrie, waar hygiëne en productintegriteit voorop staan, zijn slangenpompen vaak de voorkeurskeuze. Neem contact met ons op en wij adviseren je graag over welke uitvoering het beste past bij jouw specifieke medium en procesomstandigheden.

Wanneer kies je een membraanpomp en wanneer een slangenpomp?

De keuze tussen een membraanpomp en een slangenpomp hangt af van een combinatie van factoren: het te verpompen medium, de vereiste druk en capaciteit, de gewenste nauwkeurigheid en de onderhoudsfilosofie van jouw organisatie.

Kies voor een membraanpomp wanneer:

  • Je werkt met hoge drukken of nauwkeurige doseringen
  • De vloeistof gevaarlijk, toxisch of ontvlambaar is en nul emissie vereist is
  • De vloeistof vaste deeltjes bevat in hogere concentraties
  • Je viskeuze vloeistoffen wilt verpompen tot 2000 à 3000 cps
  • Filtratie voor het proces ontworpen moet worden, niet voor de pomp

Kies voor een slangenpomp wanneer:

  • Je werkt met schurende of gevoelige vloeistoffen bij lagere drukken
  • Productintegriteit en hygiëne centraal staan, zoals in de farmacie of voedingsindustrie
  • De pomp droog moet kunnen lopen zonder schade
  • Een gelijkmatige, pulsatievrije stroom gewenst is
  • Eenvoudige reiniging en snelle slangvervanging prioriteit hebben

Twijfel je welke pomp het beste aansluit bij jouw toepassing? Wij helpen je graag met een objectief selectieadvies, gebaseerd op meer dan 50 jaar ervaring in de industrie.

Wat zijn de onderhoudskosten van een membraanpomp versus een slangenpomp?

Onderhoudskosten zijn een belangrijk onderdeel van de totale eigendomskosten (TCO) en verdienen serieuze aandacht bij de pompkeuze. Zowel membraanpompen als slangenpompen hebben relatief lage onderhoudskosten vergeleken met conventionele pompen met mechanische asafdichtingen, maar er zijn wel duidelijke verschillen.

Bij een slangenpomp is de slang het voornaamste slijtdeel. De vervangingsfrequentie hangt af van het medium, de druk en het toerental. Slangvervanging is doorgaans snel en eenvoudig uit te voeren, zonder speciaal gereedschap. Dit houdt de downtime beperkt en de onderhoudskosten voorspelbaar.

Bij membraanpompen zijn het membraan en de kleppen de onderdelen die periodiek aandacht vragen. De Wanner Hydra-Cell membraanpompen zijn ontworpen voor minimale onderhoudsbehoefte: doordat er geen dynamische afdichtingen aanwezig zijn, vallen de meest storingsgevoelige onderdelen van traditionele pompen volledig weg. Dit vertaalt zich in minder ongeplande stilstand en lagere kosten over de gehele levensduur.

Een ander voordeel van het afdichtingsloze ontwerp van de Hydra-Cell is dat filtratie kan worden ontworpen voor het proces in plaats van voor de pomp. Dit betekent minder filtratieonderhoud en een lagere totale onderhoudslast. Pompen met dynamische afdichtingen en pakkingen hebben die afdichting nodig om druk te behouden, en zwevende deeltjes in de vloeistof beschadigen deze afdichtingen, wat leidt tot drukverlies, hoog energieverbruik en verlies van procescontrole.

Wil je weten wat de werkelijke TCO is voor jouw specifieke toepassing? Wij stellen graag een volledige kostenberekening op, zodat je intern een goed onderbouwde keuze kunt presenteren.

Veelgestelde vragen

Kan ik een bestaande pomp met mechanische asafdichting vervangen door een membraanpomp of slangenpomp?

Ja, in de meeste gevallen is een retrofit goed mogelijk. Bij de overstap naar een membraanpomp of slangenpomp moet je rekening houden met aanpassingen aan de leidingaansluiting, het drukbereik en eventuele pulsatiedemping. Een hydraulisch aangedreven membraanpomp zoals de Wanner Hydra-Cell is vaak een directe vervanging voor pompen met mechanische afdichtingen, met als bijkomend voordeel dat je direct af bent van lekkageproblemen en hoge afdichtingskosten. Wij adviseren je graag over de technische haalbaarheid voor jouw specifieke installatie.

Hoe vaak moet ik de slang van een slangenpomp vervangen, en hoe merk ik dat vervanging nodig is?

De levensduur van een slang is afhankelijk van het medium, de bedrijfsdruk, het toerental en de temperatuur, maar in de praktijk varieert dit van enkele weken bij intensief gebruik met schurende media tot meerdere maanden bij minder belastende toepassingen. Signalen dat vervanging nodig is, zijn onder andere een afname van de doorstroomcapaciteit, zichtbare vervorming van de slang of een drukdaling in het systeem. Veel gebruikers stellen een preventief vervangingsschema in op basis van bedrijfsuren, zodat ongeplande stilstand wordt voorkomen.

Zijn membraanpompen en slangenpompen geschikt voor gebruik in ATEX-zones?

Luchtgedreven membraanpompen (AODD) zijn van nature geschikt voor explosieve omgevingen omdat ze geen elektrische aandrijving hebben. Hydraulisch aangedreven membraanpompen en elektrisch aangedreven slangenpompen kunnen worden uitgevoerd met ATEX-gecertificeerde motoren en componenten, mits de juiste zoneclassificatie in acht wordt genomen. Het is essentieel om bij de pompkeuze de specifieke ATEX-zone, de vloeistofklasse en de temperatuurklasse mee te geven aan je leverancier, zodat de juiste certificering gegarandeerd is.

Wat moet ik doen als mijn membraanpomp pulsaties veroorzaakt die het proces verstoren?

Pulsaties zijn inherent aan het werkingsprincipe van membraanpompen, maar zijn goed beheersbaar. De meest effectieve oplossing is het plaatsen van een pulsatiedemper direct na de persaansluiting van de pomp, een product dat wij ook in ons assortiment hebben. Daarnaast kan het gebruik van een meervoudige pompkop (duplex of triplex uitvoering) de pulsatie aanzienlijk verminderen doordat de slagen elkaar overlappen. Bij het ontwerp van een nieuw systeem is het verstandig om pulsatiedemping al in de engineeringfase mee te nemen.

Welke materialen zijn beschikbaar voor de vloeistofkant van membraanpompen en slangenpompen, en hoe kies ik het juiste materiaal?

Voor membraanpompen zijn de vloeistofkant en het membraan leverbaar in een breed scala aan materialen, waaronder roestvast staal (316L), PVDF, Hastelloy en andere exotische legeringen voor agressieve media. Slangenpompen zijn beschikbaar met slangen van onder andere EPDM, NBR, siliconen en Viton, afhankelijk van de chemische compatibiliteit. De juiste materiaalkeuze bepaal je op basis van een chemische compatibiliteitstabel in combinatie met de bedrijfstemperatuur en -druk. Wij helpen je graag bij de materiaalselectie om slijtage, zwelling of chemische aantasting te voorkomen.

Kunnen membraanpompen of slangenpompen ook worden ingezet voor nauwkeurige dosering in een geautomatiseerd proces?

Beide pomptypen zijn geschikt voor doseertoepassingen, maar er zijn belangrijke nuanceverschillen. Hydraulisch aangedreven membraanpompen bieden een hoge doseerprecisie, ook bij hogere drukken, en zijn eenvoudig te koppelen aan een frequentieregelaar of een DCS/SCADA-systeem voor geautomatiseerde sturing. Slangenpompen zijn eveneens goed doseerbaar via toerentalregeling, maar zijn minder nauwkeurig bij sterk wisselende tegendrukken. Voor kritische doseertoepassingen in de (petro)chemie of farmacie is een hydraulisch aangedreven membraanpomp doorgaans de meest betrouwbare keuze.

Hoe lang duurt het gemiddeld om een membraanpomp of slangenpomp te laten leveren en installeren, en wat moet ik vooraf aanleveren?

De levertijd hangt af van de uitvoering en het gevraagde materiaal, maar standaard configuraties zijn doorgaans binnen enkele weken leverbaar. Voor een snelle en correcte offerte hebben wij minimaal de volgende informatie nodig: het te verpompen medium (inclusief vaste deeltjes, viscositeit en temperatuur), de gewenste capaciteit in m³/h of l/min, de vereiste persdruk, de aanzuigcondities en eventuele ATEX- of hygiëne-eisen. Hoe vollediger de procesgegevens, hoe gerichter ons selectieadvies en hoe korter de doorlooptijd van offerte tot inbedrijfstelling.

Gerelateerde artikelen

Zoek jij een afwisselende job?